HOME Opvoeding Gezond&Wel Muziek Voorlezen TIPS! Kindje op Schoot Columns Dagje Uit Recepten WinkelW'tjes Forum
 

 

Hoogbegaafdheid bij jonge kinderen

peuters en kleuters


'Hoogbegaafdheid' riep vroeger een stereotype beeld bij me op van kleine brave kinderen die wereldwijs door hun brillenglaasjes kijken.
Met hun nieuwsgierige neusjes voortdurend in de boeken en een onverzadigbare belangstelling voor onderwerpen waarbij een gemiddeld mens begint te gapen. Hun universitair opgeleide ouders vertelden vast trots over de prestaties van hun spruiten. Kleine geniale mensjes die ik enkel op TV wel eens voorbij zag komen als zogeheten wonderkinderen. Nu, bijna tien jaar later, weet ik wel beter.

"Daar krijgen jullie heel wat mee te stellen!"

Al kort na haar geboorte, was onze oudste dochter in staat haar hoofdje op te richten om vervolgens met pientere oogjes om zich heen te kijken. "Daar krijgen jullie heel wat mee te stellen!" riep de kraamhulp. Ze kreeg gelijk… De eerste negen maanden huilde ze 's nachts voortdurend en nachtenlang brachten we klaarwakker met haar door. Een blije baby in de box zat er ook niet in. Ze raakte erg gefrustreerd wanneer iets niet lukte en bleef onophoudelijk oefenen. Wanneer ze er eindelijk in geslaagd was om te zitten, maakte ze zich alweer boos omdat ze niet kon staan. Nooit was ze tevreden. De box werd al snel opgeruimd, net zoals het babyspeelgoed dat haar totaal niet boeide. Met één jaar sprak ze in volzinnen en op tweejarige leeftijd leerde ze kleuren, figuren en letters te onderscheiden.

 

Toen ze drie jaar was besloten we de leeftijdsindicatie van speelgoed los te laten. Ze kreeg materiaal dat bestemd was voor oudere kinderen. Eindelijk kon ze haar eitje kwijt op de PC, met moeilijkere spelletjes en boekjes. We lazen haar zelfs voor uit de dinosaurusencyclopedie. Ze had veel belangstelling voor lichamelijke gezondheid en de dood. Haar vele onbeantwoorde vragen hielden haar 's nachts wakker. Bij het consultatiebureau werd geconstateerd dat onze dochter een duidelijke voorsprong had. Dat hadden wij intussen wel door, maar we vonden het erg moeilijk om er met onze directe omgeving over te praten. Uiteindelijk werd ze in de kleuterklas getest omdat ze in gedrag en ontwikkeling afweek van de groep. Ons kind bleek hoogbegaafd en autistisch. Alle onzekerheid viel daarmee weg. We begrepen dat het negeren en afremmen van haar ontwikkelingsvoorsprong een verkeerd effect had. Om haar ontwikkeling te stimuleren en te prikkelen werd ze naar een hogere klas verplaatst.

 

Hoe begeleid je een peuter of kleuter met een ontwikkelingsvoorsprong?

Tips bij de opvoeding van hoogbegaafde kinderen

Hoe kan de peuterleidster of leerkracht in de onderbouw een hoogbegaafd kind herkennen?

 

"Doe maar normaal, dan doe je al gek genoeg"

Haar zusje leek gelukkig een stuk 'gewoner', ze was wel erg vlot met alles, maar naar ons gevoel was er niets uitzonderlijks. Op de basisschool ging het echter mis. Ze was de ideale leerling, maar thuis huilde ze om alles. Opeens begon ze weer te brabbelen als een baby en ze was erg gefrustreerd en onzeker. In de klas durfde ze zelfs haar vinger niet op te steken wanneer ze naar de wc wilde. We zaten met de handen in het haar.

MezelfOok zij werd getest en het resultaat was verbluffend. Ze had een nog hogere IQ dan haar zus. Maar ze had een laag zelfbeeld, was perfectionistisch, faalangstig en een onderpresteerder. "Doe maar normaal, dan doe je al gek genoeg" leek haar lijfspreuk. Omdat ze er graag bij wilde horen had ze zichzelf in haar ontwikkeling afgeremd. Psychosomatische klachten als buikpijn waren hiervan het gevolg. Achteraf gezien waren er al eerder signalen. Ze tekende al poppetjes voordat ze naar de peuterspeelzaal mocht. Daar begon ze echter weer te krassen en ze was er trots op. De extra begeleiding die ze sinds de test krijgt begint zijn vruchten af te werpen.

Erfelijkheid bleek een bepalende factor: onze zoon was nog sneller dan zijn zussen. Dit keer waren we beter voorbereid. Hij kreeg voldoende prikkelend speelmateriaal in de box die dit keer dan ook langer kon blijven staan. Hij is nu drieënhalf en zit al op de basisschool. Het onderwijs is nu gelukkig beter toegerust voor hoogbegaafde kinderen. Hij kan er op zijn eigen niveau spelen en werkjes doen en zo wat langer kleuteren. Onze zoon is een heel vrolijk kind, hij kan zich uitstekend vermaken en heeft geen gedragsproblemen. Echt een verademing!

 

"Dan halen ze toch lekker goede cijfers?!"

Ons beeld over hoogbegaafde kinderen is flink bijgesteld. Het gaat helemaal niet zo van een leien dakje met slimme kinderen. "Dan halen ze toch lekker goede cijfers?!" zul je denken. Zo werkt het helaas niet! (red.: veel hoogbegaafde kinderen doorlopen het basisonderwijs niet zonder te doubleren. Sommige hoogbegaafde kinderen doorlopen moeiteloos het basisonderwijs, maar struikelen in het secundair onderwijs) Ze hebben begeleiding nodig in het leerproces. Vaak zijn ze moeilijk te motiveren en doordat ze denken alles beter te weten gaan ze steeds de discussie aan. Op school en thuis hebben onze kinderen intensieve, vooral psychische, begeleiding nodig.

Wat als je kind erg voorloopt in zijn ontwikkeling?

Het belangrijkste is dat je je kind accepteert zoals het is, vergelijk het niet met leeftijdsgenootjes. Laat je niet gek maken door je omgeving en schroom je niet om begeleiders of leerkrachten in te lichten over de voorsprong van je kind. Verzwijg het niet uit gêne of angst dat men denkt dat je een opschepper bent. Zie het als een gegeven waarmee men rekening kan houden in de omgang met je kind. Leg ook mensen in de directe omgeving uit waarom je kind anders reageert. Daarmee creëer je begrip en een sfeer waarin je kind zich veilig voelt: "ik mag er zijn, ook al voel ik me vaak anders dan anderen".

Ieder kind heeft van nature de behoefte zich te ontwikkelen. Hoogbegaafde kinderen worden vaak in dat proces afgeremd. Daardoor ontstaat problematisch gedrag. Stilstaan in ontwikkeling betekent voor een kind eigenlijk achteruitgang. Observeer je kind goed, bied steeds iets moeilijkers aan om te zien wat hij wel en niet kan. Pas het spelmateriaal daar op aan.

 

Zie ook: Is hoogbegaafdheid een stoornis?



Het meisje met de vleugels

Er was eens een meisje dat vleugels kreeg, die groeiden uit haar schouderbladen. De buren spraken de ouders er op aan, dat ze die vleugels moesten afknippen, maar de ouders reageerden verbaasd en weigerden. Een poosje later zeiden de buren: "Als je ze dan niet wil afknippen, laat ze dan tenminste kortwieken". Weer weigerden de ouders en gingen de buren onverrichterzake naar huis. Nog enige tijd later kwamen de buren er weer op terug: "Wat doe je het kind aan?" De ouders zeiden: "we leren haar vliegen".

(hoogbegaafdvlaanderen.be)

Informatie

Er is veel informatie te vinden over hoogbegaafdheid in de bibliotheek of op het Internet. Daarnaast zijn er verschillende instanties en websites waar je met je vragen terecht kan.

hoogbegaafd.startpagina.nl (Nederlands startportaal met diverse links)
hoogbegaafdvlaanderen.be (uitgebreide Belgische website)
'Terecht Bezorgde Ouders'
hoogbegaafd.yurls.net
Leonardoscholen voor hoogbegaafde kinderen

© 2006, Gabrielle van der Hel
i.o.v. Hoogbegaafd Vlaanderen i.s.m. Conny Bais. (eindredactie)

 

Interessante artikelen over hoogbegaafdheid bij peuters of kleuters:

Hoogbegaafdheid een stoornis?

Hoe kunnen ouders hun peuter of kleuter met een ontwikkelingsvoorsprong goed begeleiden?

Opvoeding - enkele handvatten

Hoe kan de peuterleidster of leerkracht in de onderbouw een hoogbegaafd kind herkennen?

 

 

 

 

 

 

 


 


 

 

 

 

 

© 2004 - 2014 PeuterPlace.nl - Alle rechten voorbehouden - Over Peuter Place - Disclaimer - Copyright