Een baby heeft koorts vanaf een lichaamstemperatuur van 38,5 graden, het betrouwbaarst gemeten via de billen. Koorts is geen ziekte, maar een teken dat het lichaam een infectie te lijf gaat. Let vooral op het gedrag: een baby die drinkt en reageert is minder zorgelijk dan het getal alleen. Bij een baby jonger dan 3 maanden bel je bij elke koorts dezelfde dag de huisarts.
Een warme, hangerige baby en een thermometer die oploopt: weinig maakt ouders zo snel onrustig. Toch is koorts op zich meestal niet gevaarlijk, het is de manier waarop het lichaam zich verweert. De kunst is om te weten wanneer je rustig kunt afwachten en wanneer je moet handelen. Dat lees je hieronder, met duidelijke grenzen per leeftijd.
Belangrijkste punten
- Van koorts spreek je bij 38,5 graden of hoger. Tussen 37,5 en 38,5 heet het verhoging.
- Meet bij baby’s rectaal (via de billen), dat is het nauwkeurigst.
- Bij een baby jonger dan 3 maanden is elke koorts reden om dezelfde dag te bellen.
- Het gedrag zegt meer dan het getal: let op drinken, plassen en alertheid.
- Paracetamol verlaagt de koorts niet om het getal, maar om je baby zich prettiger te laten voelen. Altijd in de juiste dosering.
Wanneer heeft een baby koorts?
De grens ligt bij 38,5 graden. Daaronder, tussen 37,5 en 38,5 graden, spreek je van verhoging. Een gezonde baby schommelt trouwens best wat in temperatuur: na het slapen, huilen of te warm ingepakt liggen kan hij wat warmer aanvoelen zonder echt ziek te zijn. Meet daarom bij twijfel, en doe dat bij baby’s via de billen. Oor- en voorhoofdthermometers zijn handig, maar wijken vaker af.
| Temperatuur | Wat het betekent |
|---|---|
| Tot 37,5 graden | Normaal |
| 37,5 tot 38,5 graden | Verhoging |
| 38,5 graden of hoger | Koorts |
| Boven 40 graden | Hoge koorts, laagdrempelig contact opnemen |
Hoe hoog is te hoog?
Bij koorts kijk je niet alleen naar de thermometer, maar vooral naar de leeftijd en het gedrag van je baby. Deze leidraad helpt.
| Leeftijd | Wat te doen bij koorts |
|---|---|
| Jonger dan 3 maanden | Elke koorts vanaf 38 graden: dezelfde dag de huisarts bellen. |
| 3 tot 6 maanden | Laagdrempelig bellen, zeker bij aanhouden of niet lekker gedrag. |
| Ouder dan 6 maanden | Let op het gedrag. Bel bij hoge of aanhoudende koorts of alarmsignalen. |
Wat kun je doen bij koorts?
Koorts hoef je niet koste wat kost weg te krijgen. Je doel is dat je baby zich zo prettig mogelijk voelt en genoeg blijft drinken:
- Niet te warm aankleden. Doe een laagje uit en houd de kamer aangenaam koel. Inpakken houdt de warmte juist vast.
- Extra drinken. Bied vaker een kleine voeding aan. Uitdroging is bij koorts een groter risico dan de koorts zelf.
- Rust. Laat je baby zoveel slapen en soezen als hij wil.
- Paracetamol op maat. Bij een baby die zich echt beroerd voelt, kan een kinderdosering paracetamol verlichting geven, in de dosering die past bij leeftijd en gewicht. Bij hele jonge baby’s eerst overleggen.
Wat je niet doet: koud sponsen, een koud bad of alcohol op de huid. Dat is onprettig en kan de temperatuur juist doen schommelen. Thuisarts.nl geeft heldere uitleg over koorts bij kinderen en wanneer je contact opneemt.
Alarmsignalen: wanneer bel je meteen?
Sommige signalen horen niet bij een onschuldige koorts. Neem direct contact op met je huisarts of de huisartsenpost bij:
- Koorts bij een baby jonger dan 3 maanden.
- Een baby die suf, slap of ontroostbaar is of niet meer wil drinken.
- Benauwdheid: snel of moeizaam ademen, kreunen of intrekkingen tussen de ribben.
- Kleine rode of paarse vlekjes die niet wegdrukken onder een glas.
- Koorts die langer dan drie dagen duurt of steeds terugkomt.
- Tekenen van uitdroging: weinig natte luiers, een ingevallen fontanel, sloomheid.
Wat is een koortsstuip?
Bij een snelle stijging van de koorts kan een jong kind een koortsstuip krijgen: het verstijft of schokt kort en reageert even niet. Dat is heel beangstigend om te zien, maar een eenvoudige koortsstuip is meestal onschuldig en gaat vanzelf over. Leg je kind veilig op de zij, houd rustig de tijd bij en zorg dat het zich niet kan bezeren. Bel de huisarts na een eerste koortsstuip altijd na. Duurt de stuip langer dan vijf minuten, stopt de ademhaling of loopt je kind blauw aan, bel dan direct 112.
Tip van onze redactie
Meet niet obsessief elk half uur. Eén betrouwbare meting plus goed kijken naar drinken, plassen en alertheid vertelt je meer dan een rij getallen. Schrijf de tijden en waarden kort op, dan heb je een helder verhaal als je toch belt.
En koorts door tandjes?
Een veelgehoord misverstand: dat tandjes hoge koorts geven. Dat klopt niet. Tandjes kunnen de temperatuur hooguit licht verhogen, maar echte koorts hoort er niet bij. Ga er dus nooit van uit dat een koortsende baby “gewoon door de tandjes” ziek is. Waarom die mythe zo hardnekkig is, lees je in koorts door tandjes. Twijfel je of het koorts of iets anders is, kijk dan ook bij onze pagina over veelvoorkomende kwaaltjes bij baby’s of, bij een snotneus, bij een verkouden baby.
Deze informatie is algemeen en vervangt geen medisch advies. Maak je je zorgen over de koorts of gezondheid van je baby, neem dan altijd contact op met je huisarts of consultatiebureau. Lees meer over onze werkwijze en bronnen op de over ons-pagina.
Veelgestelde vragen over koorts bij een baby
Wanneer heeft een baby koorts?
Een baby heeft koorts vanaf een lichaamstemperatuur van 38,5 graden. Tussen 37,5 en 38,5 graden spreek je van verhoging. Meet bij baby’s het betrouwbaarst rectaal, via de billen, want oor- en voorhoofdthermometers wijken vaker af. Een gezonde baby kan na slapen of huilen tijdelijk wat warmer aanvoelen zonder echt ziek te zijn.
Hoe hoog mag de koorts van een baby zijn?
Er is geen vast getal waarboven koorts gevaarlijk wordt: het gedrag telt zwaarder dan de thermometer. Wel geldt dat je bij een baby jonger dan 3 maanden bij elke koorts belt, en bij oudere baby’s laagdrempelig bij hoge of aanhoudende koorts. Boven de 40 graden of bij een suffe, slecht drinkende baby neem je altijd contact op.
Wat moet je doen bij een baby met 39 of 40 graden koorts?
Bij 39 tot 40 graden kleed je je baby niet te warm aan, bied je vaker kleine voedingen aan en laat je hem rusten. Een kinderdosering paracetamol kan hem prettiger laten voelen. Let vooral op het gedrag: is je baby suf, slap, benauwd of drinkt hij slecht, bel dan de huisarts. Onder de 3 maanden bel je bij elke koorts.
Wat zijn de alarmsignalen bij koorts bij een baby?
Alarmsignalen zijn koorts onder de 3 maanden, sufheid, slapheid, niet meer willen drinken, benauwd of kreunend ademen, en rode of paarse vlekjes die niet wegdrukken. Ook koorts die langer dan drie dagen duurt of tekenen van uitdroging horen erbij. Zie je die, bel dan direct je huisarts of de huisartsenpost.
Wat is een koortsstuip en wat moet je doen?
Een koortsstuip is een korte stuip door een snelle stijging van de koorts, waarbij een jong kind verstijft of schokt en even niet reageert. Een eenvoudige koortsstuip is meestal onschuldig. Leg je kind veilig op de zij, houd de tijd bij en bel de huisarts na. Duurt de stuip langer dan vijf minuten of loopt je kind blauw aan, bel dan 112.
Mag je een baby met koorts paracetamol geven?
Je mag een baby met koorts paracetamol geven als hij zich echt beroerd voelt, in de dosering die past bij zijn leeftijd en gewicht. Het doel is comfort, niet het getal omlaag krijgen. Bij hele jonge baby’s overleg je eerst met de huisarts, apotheek of het consultatiebureau. Geef nooit andere pijnstillers op eigen initiatief.